Perubatan

Hukum Menggunakan Rawatan Terapi Larva (Maggot Debridement Therapy) Bagi Pesakit Luka Kronik

Tarikh Keputusan: 
7 Oct, 2013
Keputusan: 
  1. Harus menggunakan Rawatan Terapi Larva (Maggot Debridement Therapy) Bagi Pesakit Luka Kronik
  2. Sah ibadah solat yang dilakukan oleh pesakit ketika menjalani rawatan terapi ini mengikut Panduan Melaksanakan Ibadat Bagi Pesakit.
 
Status Penwartaan: 
Diwartakan
Tarikh Diwartakan: 
17 Oct, 2013
Nombor Rujukan: 
[MAIS/SU/BUU/01-2/002/2012-2(5)]

Pendermaan Jasad Atau Mayat Orang Islam Untuk Tujuan Penyelidikan

Tarikh Keputusan: 
20 Mar, 2014
Keputusan: 

Setelah meneliti setiap pandangan ahli mesyuarat dan hujah-hujah yang dikemukakan, Mesyuarat Jawatankuasa Fatwa Negeri Sembilan Bil. 02/2014-1435H yang bersidang pada 20 Mac 2014 bersamaan 18 Jumada al-Ula 1435H telah bersetuju memutuskan untuk menerima keputusan berkenaan Pendermaan Jasad Atau Mayat Orang Islam Untuk Tujuan Penyelidikan di dalam Muzakarah Fatwa Kebangsaan Kali Ke-105 dengan sighah seperti berikut :

Mesyuarat bersetuju memutuskan bahawa pendermaan jasad atau mayat orang Islam untuk tujuan penyelidikan adalah haram dan tidak dibenarkan berdasarkan hujah berikut: 

  1. Prinsip kemuliaan mayat dan kewajipan menghormatinya perlu diikuti sebagaimana kaedah:

 الأصل في العرض التحريم

Maksudnya: Asal kepada perkara yang melibatkan maruah dan kehormatan adalah diharamkan.

Kaedah ini bersandarkan kepada sebuah hadis Nabi SAW:

 وَأَعْرَاضَكُمْ بَيْنَكُمْ حَرَامٌ كَحُرْمَةِ يَوْمِكُمْ هَذَا فِي شَهْرِكُمْ هَذَا فِي بَلَدِكُمْ هَذَا فَإِنَّ دِمَاءَكُمْ وَأَمْوَالَكُمْ

Maksudnya: Darah-darah kamu, harta-harta kamu, dan kehormatan kamu di antara sesama kamu haram seperti mana haramnya hari kamu ini, bulan kamu ini, di negeri kamu ini. (Hadis riwayat al-Bukhari dan Muslim)

  1. Kehormatan mayat merupakan suatu tuntutan dan pendermaannya adalah menceroboh prinsip penghormatan tersebut.
  1. Keperluan penggunaan jasad atau mayat orang Islam untuk tujuan penyelidikan belum berada pada tahap mendesak atau dharurah kerana keperluan tersebut masih boleh dipenuhi dengan kaedah-kaedah alternatif yang ada.
 
Status Penwartaan: 
Tidak Diwartakan
Tarikh Diwartakan: 
20 Mar, 2014
Keputusan Fatwa Kebangsaan lain berkaitan: 

Hukum Menggunakan Kaedah Autopsi Maya Sebagai Alternatif Kepada Kaedah Bedah Mayat

Tarikh Keputusan: 
17 Aug, 2006
Huraian Tajuk/Isu: 
Hukum Menggunakan Kaedah Autopsi Maya Sebagai Alternatif Kepada Kaedah Bedah Mayat
Keputusan: 
Penggunaan Kaedah Autopsi Maya (virtual autopsy) dalam bedah siasat mayat jika memenuhi keperluan, wajib diberi keutamaan berbanding kaedah bedah siasat yang diamalkan sekarang.
Status Penwartaan: 
Diwartakan
Tarikh Diwartakan: 
25 Jan, 2007
Nombor Rujukan: 
[PMWP/100/20 klt 2;PN(PU²)530/IV
Akta/Enakmen: 
Seksyen 34 - Akta Pentadbiran Undang-Undang Islam (Wilayah -Wilayah Perekutuan) 1993

Hukum Transplan Organ Dan Tisu

Tarikh Keputusan: 
9 Dec, 2010
Keputusan: 
1. Bahawa transplan dalam istilah perubatan bermaksud pemindahan tisu atau organ dari satu bahagian ke satu bahagian lain tubuh badan individu yang sama atau satu individu lain.
1.1 Tranplantasi dikategorikan kepada 3 jenis iaitu;
(i) Tranplantasi Organ;
(ii) Tranplantasi Tisu; dan
(iii) Tranplantasi Sel
2. Transplantasi organ adalah satu kaedah rawatan yang tidak disebut secara terperinci di dalam Al-Quran mahupun As-Sunnah Rasulullah s.a.w. kerana kaedah ini merupakan satu perkembangan baru dalam dunia perubatan. Namun begitu, salah satu daripada matlamat syariah adalah untuk memelihara nyawa.
3. Harus melakukan pemindahan organ dan tisu dengan syarat:
3.1 Penderma Masih Hidup
3.1.1 Perlu dijalankan pemeriksaan dengan terperinci dan professional oleh  pakar perubatan tentang jaminan keselamatan untuk penderma terus hidup, mendapat manfaat selain daripada kebaikan dan keburukan serta kejayaan dan kegagalan hasil pemindahan tersebut;
3.1.2 Dengan kerelaan dan keizinan penderma itu sendiri tanpa sebarang paksaan oleh mana-mana pihak;
3.1.3 Hendaklah pemindahan organ itu merupakan usaha terakhir dalam keadaan darurat dan keperluan mendesak untuk menyelamatkan nyawa orang lain terutama yang ada hubungan nasab dan keluarga;
3.1.4 Kebenaran bertulis dari penderma dan dia boleh menarik balik kebenaran tersebut pada bila-bila masa;
3.1.5 Organ dan tisu yang diperlukan dan didermakan adalah organ yang lebih dari satu atau organ yang boleh diambil sebahagiannya tanpa mendaruratkan penderma; dan
3.1.6 Pengamal perubatan mestilah mematuhi etika perubatan

3.2 Penderma Yang Sudah Mati
3.2.1 Hendaklah kematian seseorang itu bukan suatu pakatan atau dirancang sama ada oleh diri pendakwa atau pihak lain yang ingin mencari keuntungan;
3.2.2 Hendaklah dipastikan terlebih dahulu bahawa penderma betul-betul telah meninggal dunia;
i. Dengan kerelaan dan keizinan penderma yang mukallaf itu sendiri sebelum mati melalui wasiat serta persetujuan walinya dan dipersaksikan dengan 2 orang saksi;
ii. Hendaklah dipastikan bahawa tidak ada pencerobohan ke atas mayat;
iii. Hendaklah disahkan oleh pakar bahawa organ dan tisu orang yang mati itu masih boleh dipakai atau dimanfaatkan oleh orang yang masih hidup (pesakit);
iv. Sudah pasti dan dijamin pemindahan itu akan Berjaya pada kebiasaannya;
v. Dilakukan dengan penuh disiplin, ilmu, iman dan taqwa (jika doktor Islam) serta penghormatan yang sewajarnya kepada si mati dan tiada unsur-unsur penghinaan;
vi. Mayat juga hendaklah segera diselenggarakan untuk pengebumian;
vii. Ada pun kanak-kanak yang belum baligh ataupun orang gila hendaklah mendapat keizinan daripada walinya;
viii. Hendaklah pemindahan organ itu merupakan usaha terakhir dalam keadaan darurat dan keperluan mendesak bagi menyelamatkan nyawa orang lain bagi mengubati pesakit terutama yang ada hubungan nasab dan keluarga; dan
ix. Sentiasa mendoakan si mati (jika seorang Islam)
4. Organ dan tisu yang dipindahkan dalam kedua-dua keadaan di atas hendaklah bukan bertujuan untuk dijadikan barang dagangan dan jual beli.
5. Orang yang menerima organ dan tisu tersebut hendaklah menggunakannya dengan amanah.
6. Harus melakukan pemindahan organ dan tisu orang Islam kepada penerima bukan Islam dan sebaliknya.
7. Orang kafir harbi tidak harus menerima organ dan tisu orang Islam.
 
 
Status Penwartaan: 
Diwartakan
Tarikh Diwartakan: 
9 Dec, 2010
Nombor Rujukan: 
[JMNPP/(S)/19/1101/001(16);PUNPP 152.100.1/2/2 Jld.2]
Akta/Enakmen: 
Enakmen Pentadbiran Hal Ehwal Agama Islam (Negeri Pulau Pinang)2004

Hukum Wanita Haid Memasuki Masjid Untuk Tujuan Pembelajaran Semata-mata

Tarikh Keputusan: 
11 Dec, 2012
Keputusan: 
Setelah meneliti setiap pandangan ahli mesyuarat dan hujah-hujah yang dikemukakan, Mesyuarat Jawatankuasa Fatwa Negeri Sembilan Bil. 8/2012-1434H yang bersidang pada 11-13 Disember 2012 bersamaan 27-29 Muharram 1434H telah bersetuju memutuskan bahawa perempuan yang dalam keadaan haid haram berada / duduk di dalam masjid walaupun untuk tujuan pembelajaran dan program-program keagamaan.
Status Penwartaan: 
Tidak Diwartakan
Keputusan Fatwa Kebangsaan lain berkaitan: 

Keputusan Jawatankuasa Fatwa Berhubung Bagi Pesakit Haemophilia A

Tarikh Keputusan: 
25 Apr, 2007
Huraian Tajuk/Isu: 

Saya dengan ini membuat dan mengeluarkan, bagi pihak dan atas nama Jawatankuasa Fatwa Negeri Sembilan Darul Khusus, keputusan berikut:

i.                    Jawatankuasa Fatwa bersetuju dengan keputusan Muzakarah Jawatankuasa Fatwa Majlis Kebangsaan BAHAWA pesakit Haemophilia A tidak diwajibkan berkhatan kerana proses khatan boleh membawa mudharat kepada pesakit.

ii.                  Sekiranya pesakit berhasrat juga untuk berkhatan, pesakit hendaklah mendapatkan nasihat daripada doktor pakar.

iii.                Manakala aspek bersuci bagi pesakit perlu dipelajari  dan diberi perhatian khusus untuk memastikan kesempurnaan bersuci dan sah dalam beribadah.

 

 

Dato’ Hj. Mohd Murtadza bin Hj. Ahmad

Mufti Kerajaan Negeri,

Negeri Sembilan Darul Khusus

 
Status Penwartaan: 
Tidak Diwartakan

Sembahyang Jamak Kerana Menjalani Rawatan Penyakit-Penyakit Kronik Di Hospital-Hospital Kerajaan/Swasta

Tarikh Keputusan: 
24 Apr, 2014
Keputusan: 

Setelah meneliti setiap pandangan ahli mesyuarat dan hujah-hujah yang dikemukakan, Mesyuarat Jawatankuasa Fatwa Negeri Sembilan Bil. 03/2014-1435H yang bersidang pada 24 April 2014 bersamaan 24 Jumada al-Akhirah 1435H telah bersetuju memutuskan untuk menerima keputusan Muzakarah Fatwa Kebangsaan Kali Ke-49 berkenaan Sembahyang Jamak Kerana Menjalani Rawatan Penyakit-Penyakit Kronik Di Hospital-Hospital Kerajaan / Swasta dengan sighah seperti berikut :

Mesyuarat bersetuju memutuskan bahawa hukum sembahyang jamak kerana  kerana rawatan penyakit  kronik yang memakan masa yang lama seperti menjalani rawatan hemodialisis bagi penyakit buah pinggang dan seumpamanya adalah harus.

 
Status Penwartaan: 
Tidak Diwartakan

Hukum Penggunaan Cordyceps Sinensis Dalam Pembuatan Ubat Tradisional

Tarikh Keputusan: 
22 Oct, 2014
Tarikh Mula Muzakarah: 
21 Oct, 2014
Tarikh Akhir Muzakarah: 
22 Oct, 2014
Oleh: 
Muzakarah Kali Ke-106

Keputusan

Muzakarah Jawatankuasa Fatwa Majlis Kebangsaan Bagi Hal Ehwal Ugama Islam Malaysia Kali Ke-106 yang bersidang pada 21 - 22 Oktober 2014 telah membincangkan Hukum Penggunaan Cordyceps Sinensis Dalam Pembuatan Ubat Tradisional. Muzakarah telah membuat keputusan seperti berikut:
 
1. Setelah meneliti fakta-fakta, hujah-hujah dan pandangan yang dikemukakan Muzakarah berpandangan bahawa pada asalnya semua kejadian Allah SWT mempunyai manfaat dan harus penggunaannya. Tiada yang diharamkan melainkan terdapat nas yang sahih dan jelas menerangkan tentang pengharamannya. Ulat dikategorikan sebagai binatang yang tidak mempunyai darah mengalir dan para fuqaha berpandangan bahawa binatang yang tidak mempunyai darah mengalir adalah bersifat tidak menajiskan sepertimana hadis Nabi SAW mengenai lalat yang bermaksud:
 
“Apabila jatuh lalat dalam minuman seseorang kamu, maka tenggelamkannya dahulu sebelum membuangnya, sesungguhnya pada salah satu sayapnya ada penyakit dan pada satu lagi ada ubatnya”.
 
2. Muzakarah menjelaskan bahawa cordyceps adalah sejenis kulat dan semua jenis cordyceps adalah bersifat endoparasitoids iaitu menumpang kepada perumah lain, antaranya pada serangga seperti ulat dan bahan dari larva ulat akan diserap sebagai makanan. Ulat yang merupakan perumah tersebut akan mati akibat daripada proses ini dan bahagian yang tumbuh keluar daripada ulat ini akan digunakan dan spesis cordyceps yang paling baik ialah Cordyceps Sinensis. Cordyceps Sinensis yang asli amat sukar diperolehi dan hanya boleh ditemui di tanah tinggi pergunungan Himalaya. Terdapat dua (2) jenis Cordyceps Sinensis pada masa ini iaitu Cordyceps Sinensis asli yang mahal dan sukar diperolehi dan Cordyceps Sinensis yang dihasilkan melalui proses makmal.
 
3. Sehubungan itu berdasarkan proses-proses penghasilan Cordyceps Sinensis samada secara semulajadi atau melalui proses makmal, Muzakarah bersetuju memutuskan bahawa penggunaan Cordyceps Sinensis dalam proses pembuatan ubat tradisional atau produk makanan kesihatan adalah diharuskan kerana Cordyceps Sinensis asli terhasil daripada bahan yang tidak menajiskan, manakala Cordyceps Sinensis yang terhasil melalui proses makmal juga hanya menggunakan bahan-bahan daripada tumbuh-tumbuhan sebagai medium pembiakan.
 
4. Walau bagaimanapun, sekiranya penghasilan Cordyseps Sinensis secara makmal tersebut menggunakan bahan-bahan yang diharamkan sebagai medium pembiakan, maka penggunaannya dalam proses pembuatan apa jua produk samada ubat tradisional atau produk makanan kesihatan adalah diharamkan.
 
 

Hukum Pendermaan Rahim

Tarikh Keputusan: 
22 Oct, 2014
Tarikh Mula Muzakarah: 
21 Oct, 2014
Tarikh Akhir Muzakarah: 
22 Oct, 2014
Oleh: 
Muzakarah Kali Ke-106

Keputusan

Muzakarah Jawatankuasa Fatwa Majlis Kebangsaan Bagi Hal Ehwal Ugama Islam Malaysia Kali Ke-106 yang bersidang pada 21 - 22 Oktober 2014 telah membincangkan Hukum Pendermaan Rahim. Muzakarah telah membuat keputusan seperti berikut:
 
1. Setelah mendengar pembentangan dan meneliti laporan penyelidikan yang telah disediakan oleh Kumpulan Penyelidik daripada Universiti Malaya (UM) dan meneliti fakta-fakta, hujah-hujah dan pandangan yang dikemukakan, Muzakarah bersetuju menerima dan memperakukan hasil penyelidikan yang telah dikemukakan.
 
2. Berdasarkan dapatan penyelidikan tersebut, Muzakarah mendapati bahawa:
 
i. Hukum asal pendermaan dan pemindahan rahim adalah haram dan tujuan untuk mendapatkan zuriat hanyalah bersifat takmiliyyah iaitu sebagai pelengkap kehidupan berkeluarga.
 
ii. Keperluan mendapatkan zuriat melalui pendermaan dan pemindahan rahim di Malaysia belum berada pada tahap darurah.
 
iii. Keperluan mendapatkan zuriat melalui pembedahan dan pemindahan rahim bagi wanita yang mempunyai rahim yang bermasalah atau tidak mempunyai rahim hanya sekadar berada pada tahap tahsiniyyat.
 

3. Sehubungan itu, Muzakarah bersetuju memutuskan bahawa hukum pendermaan dan pemindahan rahim adalah tidak harus kerana keperluannya belum mencapai tahap dharurah yang boleh membenarkan sesuatu perkara yang diharamkan.